صحبت کردن در مجالس ختم

صحبت کردن در مجالس ختم

 

برای طریقه صحبت کردن در مجالس ختم باید توجه داشت که هر فرد متوفّی گاهی چندین مجلس بزرگداشت اعمّ از : سوّم، هفتم، چهلم، سال و… برگزار می شود. در این مجالس، اقشار مختلف مردم از هر طیف و طرز فکر و سلیقه و از هر پست و مقام شرکت دارند;  بسته به موقعیت اشخاص صاحب مجلس، حتی افرادی در این مجالس شرکت می کنند که به خاطر موقعیت شغلی ; کمتر توفیق شرف یابی به مسجد را داشته اند تجربه ثابت کرده است که برخی از این مجالس، پرجمعیت تر و باشکوه تر و در عین حال، تأثیرگذارتر برگزار می شود; در چنین فضایی و جلساتی تا حدود زیادی دلها آماده پذیرش سخنان و مطالب سخنران است. بنابراین، برای بهتر برگزارشدن سخنرانی در این گونه مجالس، نکاتی را یادآور می شویم:

از گفتن چه جملاتی در مراسم ختم پرهیز کنیم؟

 

همان‌قدر که دانستن جملات مناسب اهمیت دارد، آگاهی از جملات نامناسب نیز ضروری است. در مراسم ختم بهتر است از بیان عباراتی که رنگ نصیحت، مقایسه یا قضاوت دارند خودداری شود. جملاتی مانند:

• «زمان همه‌چیز را حل می‌کند»
• «باید قوی باشید»
• «اوضاع می‌توانست بدتر باشد»
• «همه ما روزی می‌میریم»

هرچند ممکن است نیت گوینده دلسوزانه باشد، اما این جملات معمولاً در لحظه سوگ، آرامش‌بخش نیستند و حتی می‌توانند آزاردهنده باشند.

در مقوله طریقه صحبت کردن در مجالس ختم بسیار مشاهده می شود که فقط آیات مربوط به مرگ را می خوانند و اندکی تفسیر کرده چند دقیقه ای موعظه می کنند و با نقل حکایت و ذکر مصیبتی، منبر خود را پایان می دهند. حتی گاهی اوقات فقط نام مجلس تغییر می کند و بیشتر شرکت کنندگان کسانی هستند که در جلسات قبل نیز حضور داشته اند ; از این رو در این گونه موارد که کم هم نیست، تنوع در سخنرانی و مطالب از ضروریات است.

رعایت حال صاحبان اعزا

 

سخنران محترم باید از لحاظ برخورد با افراد ; در طریقه صحبت کردن در مجالس ختم دقت داشته باشد. لبخند، بذله گویی افراطی و… تأثیر سخن را در این گونه سخنرانیها که مجلس حزن و عزاست ; پایین می آورد و شاید در مواردی موجب رنجش خاطر صاحبان عزا نیز بشود.

سعی در برقرای نظم

در بعضی از مناطق ; طریقه صحبت کردن در مجالس ختم رسم بر این است که مدعوّین پس از ورود به مسجد ; بدون حفظ حرمت سخنرانی، تقاضای فاتحه می کنند و یا با صدای بلند بازماندگان را تسلیت و سرسلامتی می دهند; این کار تا حدودی نظم مجلس را به هم می زند و باعث حواس پرتی گوینده و شنوندگان می شود; جهت رفع این معضل، به صاحبان عزا که معمولاً دمِ در مسجد ایستاده و به مدعوّین خیرمقدم می گویند; گفته شود که هنگام ورود حضار ; آنها را توجیه نمایند که در بین سخنرانی تقاضای فاتحه نکنند و یا بسیار آرام این کار را انجام دهند که حواس دیگران پرت نشود؛

انتخاب موضوع سخرانی مناسب 

از آنجا که مجلس ترحیم را نمی توان بدون یاد قیامت یا مرگ و یا مانند آنها آغاز کرد; بهتر است پس از قرائت خطبه و آیه; سخران حدیثی زیبا و تکان دهنده از مرگ یا بعد از مرگ را بخوانداین حدیث را می تواند از کتب معتبرو یا کتب معتبر دیگر که درباره مرگ و معاد نوشته شده است; انتخاب کند و مجموعا روایت و ترجمه و توضیح مختصر آن را به مدّت ۷ الی ۱۰ دقیقه بخواند.

چرا موضع صحبت کردن در مجالس ختم بسیار مهم است ؟

 

باید دقت داشت که متن ما بسیار سنخیت با نوع مراسم داشته باشد.مثلا اگر مراسم شام غریبان است باید از مراسم خاکسپاری و ناله و زاری و فراق بازماندگان صحبت کرد. یا اگر مراسم چهلم است از دوری و فراق چهلمین روز درگذشت بیشتر صحبت شود و اینکه روش صحبت کردن خیلی مهم است سعی کنید در دقایق اول مخاطب را جذب خودتان کنید زیرا گیرا بودن مطالب شما در دقایل اول باعث جذاب نشان دادن کل مطالب شما میشود

دقت در هنگام ذکر مصیبت

گاهی نیز مداح یا سخران به جای تسکین دادن درد فراقِ متوفی; داغدیدگان را بیشتر داغ می کند; یعنی با ذکر بعضی از خاطرات; فقدان متوفی را امری ناگوار جلوه می دهد و خدای نخواسته نوعی اعتراض به امر الهی می کند; بنابراین، بهتر است ذاکر یا سخران سعی کند با استشهاد به آیات و روایات، مسئله مرگ را تبیین کند .همچنین باید از مقایسه مستقیم بین بازماندگانِ متوفی و داغدیدگان اهل بیت علیهم السلام پرهیز شود

نحویه دعای ختم مجلس

چون قصد ما این است که از لحظه به لحظه این مجالس نهایت استفاده برده شود; لذا می توانیم در پایان مجلس نیز از دعاهایی که مرتبط با موضوع ختم ما دارند، استفاده کنیم.

در مراسم ختم چه بگوییم؟ راهنمایی برای ابراز همدردی محترمانه و شایسته

 

حضور در مراسم ختم فرصتی است برای ابراز همدردی، احترام به خانواده متوفی و همراهی با بازماندگان در اندوه از دست دادن عزیزشان. این حضور، تنها یک رسم اجتماعی نیست، بلکه نشانه‌ای از انسانیت، همدلی و مشارکت عاطفی در یکی از دشوارترین لحظات زندگی دیگران به شمار می‌آید. با این حال، بسیاری از افراد در چنین موقعیت‌هایی با این پرسش روبه‌رو می‌شوند که در مراسم ختم چه بگوییم تا سخن ما نه بی‌ادبانه باشد، نه آزاردهنده و نه کلیشه‌ای.

واقعیت این است که در مجالس سوگواری، کلمات بیش از آن‌که نقش اطلاع‌رسانی داشته باشند، حامل احساس و نیت هستند. انتخاب جمله‌ای مناسب می‌تواند موجب آرامش دل بازماندگان شود و برعکس، یک جمله نادرست—even اگر با نیت خیر گفته شود—ممکن است باعث ناراحتی یا دلخوری شود. به همین دلیل، آگاهی از اصول صحبت کردن در مراسم ختم اهمیت ویژه‌ای دارد.

جملات ساده و محترمانه؛ بهترین انتخاب در مراسم ختم

اگر با صحبت کردن در مجالس ختم مشکل دارید یا نمی‌دانید چگونه گفت‌وگو را آغاز کنید، بهترین و امن‌ترین انتخاب استفاده از جملات کوتاه، ساده و محترمانه است. عباراتی مانند:

• «تسلیت عرض می‌کنم»
• «خدا به شما صبر بده»
• «در غمتان شریک هستم»
• «برای شما و خانواده محترمتان آرزوی صبر دارم»

این جملات، هرچند ساده به نظر می‌رسند، اما بار عاطفی عمیقی دارند و کاملاً با فضای مراسم ختم هماهنگ هستند. در چنین موقعیت‌هایی، لزومی به بیان جملات طولانی یا پیچیده نیست. گاهی یک جمله کوتاه همراه با لحنی آرام و نگاهی مهربان، بیش از هر سخنرانی تأثیرگذار خواهد بود.

آیا لازم است حتماً صحبت کنیم؟

یکی از دغدغه‌های رایج این است که آیا حتماً باید در مراسم ختم چیزی بگوییم یا خیر. پاسخ این است: خیر. در بسیاری از موارد، سکوت محترمانه، حضور آرام و حتی یک دست دادن ساده می‌تواند پیام همدلی شما را منتقل کند. به‌ویژه زمانی که خانواده متوفی در شوک و اندوه شدید قرار دارند، ممکن است توان پاسخ‌گویی یا گفت‌وگوی طولانی را نداشته باشند.

در این شرایط، گفتن یک جمله کوتاه و سپس کنار رفتن، رفتاری کاملاً محترمانه و قابل درک است. نباید انتظار داشت که بازماندگان واکنش خاصی نشان دهند یا گفت‌وگو را ادامه دهند.

اگر با متوفی آشنایی نزدیک داشتیم، چه بگوییم؟

در پاسخ به این پرسش که در مراسم ختم چه بگوییم، میزان آشنایی شما با متوفی نقش مهمی دارد. اگر رابطه نزدیکی با فرد درگذشته داشته‌اید، می‌توانید به‌صورت کوتاه و محترمانه از ویژگی‌های مثبت او یاد کنید. بیان خاطره‌ای بسیار مختصر یا اشاره به یک خصوصیت اخلاقی پسندیده، می‌تواند برای خانواده داغدار تسلی‌بخش باشد.

برای مثال:

• «ایشان انسانی بسیار محترم و خوش‌اخلاق بودند»
• «همیشه با مهربانی و ادب با اطرافیان برخورد می‌کردند»
• «خاطره خوبی که از ایشان داریم، همیشه در ذهنمان باقی می‌ماند»

نکته مهم این است که از زیاده‌گویی، تعریف‌های اغراق‌آمیز یا باز کردن موضوعاتی که ممکن است احساسات خانواده را تشدید کند، پرهیز شود.

نقش زبان بدن در کنار کلمات

وقتی از خود می‌پرسیم در مراسم ختم چه بگوییم، نباید نقش زبان بدن را نادیده بگیریم. حالت چهره، لحن صدا، طرز ایستادن و حتی فاصله فیزیکی شما با خانواده داغدار، همگی پیام‌هایی منتقل می‌کنند. آرام صحبت کردن، پرهیز از خنده یا شوخی، و حفظ وقار، بخش مهمی از احترام به فضای مراسم است.

در پایان، مهم‌ترین نکته در پاسخ به این پرسش که صحبت کردن در مجالس ختم چگونه است. لازم نیست به دنبال جملات خاص یا متفاوت ببگردید. حضور شما، همراهی‌تان با بازماندگان و بیان ساده و صادقانه همدردی، بیشترین تأثیر را خواهد داشت. مراسم ختم، جای نمایش مهارت کلامی یا سخنرانی نیست؛ بلکه فرصتی است برای انسان‌بودن، همدلی و سکوتی آگاهانه در کنار کسانی که داغی سنگین را تحمل می‌کنند.

ما را در اینستاگرام دونبال کنید